കേരളത്തിന്റെ ജനകീയ ജൈവവൈവിധ്യ രജിസ്റ്റർ (PBR): ആദ്യ പതിപ്പിലെ പാളിച്ചകളും രണ്ടാം പതിപ്പിലെ പ്രതീക്ഷകളും

Posted on 30 October 2025 by തോമസ് 1 min

കേരളത്തിന്റെ ജനകീയ ജൈവവൈവിധ്യ രജിസ്റ്റർ (PBR): ആദ്യ പതിപ്പിലെ പാളിച്ചകളും രണ്ടാം പതിപ്പിലെ പ്രതീക്ഷകളും

ജനകീയ ജൈവവൈവിധ്യ രജിസ്റ്ററിന്റെ രണ്ടാം ഭാഗം തയ്യാറാക്കാനുള്ള ചര്‍ച്ച നയിച്ച അനിത കെ.ടി.യും ഗ്രാസ്റൂട്ട് അംഗങ്ങളും അതില്‍ പങ്കെടുത്ത വിദ്യാര്‍ത്ഥികളോടൊപ്പം. 2025 ജൂണ്‍ മാസത്തിലായിരുന്നു ഇതു സംബന്ധിച്ച ആദ്യ ചര്‍ച്ച നടന്നത്.

ജനകീയ ജൈവവൈവിധ്യ രജിസ്റ്ററിനെയും അതിന്റെ ഒന്നാം പതിപ്പിന്റെ പോരായ്മകളേയും പറ്റി

ജൈവവൈവിധ്യ നിയമം, 2002 പ്രകാരം പ്രാദേശിക ജൈവവൈവിധ്യവും പരമ്പരാഗത അറിവുകളും രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിനായി നിയമപരമായി നിർബന്ധമാക്കിയ ഒരു സുപ്രധാന രേഖയാണ് ജനകീയ ജൈവവൈവിധ്യ രജിസ്റ്റർ (People's Biodiversity Register - PBR). ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ജൈവവൈവിധ്യ ഉടമ്പടി (Convention on Biological Diversity - CBD) പോലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര പ്രതിബദ്ധതകളോടുള്ള ഇന്ത്യയുടെ ഉത്തരവാദിത്തം ഊട്ടിയുറപ്പിക്കുന്ന ഒരു നിയമനിർമ്മാണം കൂടിയാണിത്. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി എല്ലാ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളിലും പി.ബി.ആർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച് കേരളം ഒരു വലിയ മാതൃക സൃഷ്ടിച്ചു. ഇത് നമുക്ക് അഭിമാനിക്കാവുന്ന ഒരു നേട്ടമാണ്.

എന്നാൽ, ഈ വലിയ മുന്നേറ്റം നടത്തിയെങ്കിലും പി.ബി.ആറിന്റെ ആദ്യ പതിപ്പുകളിൽ അവയുടെ ഫലപ്രാപ്തിയെ പരിമിതപ്പെടുത്തുന്ന നിരവധി പ്രധാന പോരായ്മകളുണ്ടായിരുന്നു. ഈ പോരായ്മകളും കുറവുകളും പരിഹരിച്ച് 2025 ജൂണ്‍ മാസത്തില്‍ നായരമ്പലം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ പിബിആറിന്റെ രണ്ടാം പതിപ്പു തയ്യാറാക്കാന്‍ വിവിധ കോളേജ് വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ സഹകരണത്തോടെ ഗ്രാസ്റൂട്ട് അംഗങ്ങള്‍ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും വിവിധങ്ങളായ കാരണങ്ങളാല്‍ പദ്ധതി തുടങ്ങാന്‍ ഇതുവരെയും കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല.

ഈ ലേഖനത്തിൽ, ആദ്യ പതിപ്പിലെ ഈ കുറവുകളെക്കുറിച്ചും, അവയെ മറികടക്കാൻ പരിഷ്കരിച്ച രണ്ടാം പതിപ്പിന് എങ്ങനെ സാധിക്കുമെന്നും വിശദമായി പരിശോധിക്കാം.

ആദ്യ പതിപ്പിലെ പ്രധാന പോരായ്മകൾ

പോരായ്മ 1: വിദഗ്ദ്ധ മേൽനോട്ടത്തിന്റെ അഭാവം

ആദ്യ പതിപ്പിലെ ഏറ്റവും വലിയ പോരായ്മകളിലൊന്ന്, സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞർ, ജന്തുശാസ്ത്രജ്ഞർ, പരിസ്ഥിതി ശാസ്ത്രജ്ഞർ തുടങ്ങിയ വിഷയവിദഗ്ദ്ധരുടെ കൃത്യമായ മേൽനോട്ടമില്ലായ്മയായിരുന്നു. പലപ്പോഴും, വിവരശേഖരണത്തിനുള്ള ചുമതല കുടുംബശ്രീ പോലുള്ള സാമൂഹിക ഗ്രൂപ്പുകളെയോ മറ്റ് പരിശീലനം സിദ്ധിക്കാത്ത പ്രാദേശിക വ്യക്തികളെയോ ഏൽപ്പിക്കുകയായിരുന്നു. പ്രാദേശികമായ ഉൾക്കാഴ്ചകൾ നൽകാൻ ഇവർക്ക് കഴിഞ്ഞെങ്കിലും, സമഗ്രമായ ജൈവവൈവിധ്യ രേഖപ്പെടുത്തലിന് ആവശ്യമായ ശാസ്ത്രീയ ചട്ടക്കൂടോ രീതിശാസ്ത്രമോ ഇവർക്കില്ലായിരുന്നു. ഇത് ശേഖരിച്ച വിവരങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരത്തെ കാര്യമായി ബാധിച്ചു. പല രജിസ്റ്ററുകളിലും പൊരുത്തക്കേടുകൾ ഉണ്ടാകാനും, പ്രധാനപ്പെട്ട പാരിസ്ഥതിക വിവരങ്ങൾ വിട്ടുപോകാനും ഇത് കാരണമായി. ഗവേഷണത്തിനും ഡോക്യുമെന്റേഷനും ആവശ്യമായ ഫണ്ടിന്റെ അപര്യാപ്തതയായിരുന്നു ഇതിന്റെ പ്രധാന കാരണങ്ങളിലൊന്ന്.

പോരായ്മ 2: അപൂർണ്ണമായ പരമ്പരാഗത അറിവ് ശേഖരണം

കേരളത്തിലെ പി.ബി.ആറിന്റെ ആദ്യ പതിപ്പിൽ പരമ്പരാഗത അറിവുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ വളരെ പരിമിതമായിരുന്നു. പി.ബി.ആർ എന്നത് കേവലം ജീവജാലങ്ങളുടെ പട്ടിക മാത്രമല്ല, അത് സാംസ്കാരിക രീതികൾ, ഔഷധപ്രയോഗങ്ങൾ, മറ്റ് പ്രത്യേക പ്രാദേശിക അറിവുകൾ എന്നിവ കൂടി ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒന്നായിരിക്കണം. രണ്ടാം പതിപ്പിൽ ഈ വിഷയത്തിന് നൽകുന്ന പ്രാധാന്യം സംസ്ഥാന ജൈവവൈവിധ്യ ബോർഡ് (KSBB) മെമ്പർ സെക്രട്ടറിയുടെ വാക്കുകളിൽ വ്യക്തമാണ്. "ആദ്യ പതിപ്പിൽ പരമ്പരാഗത അറിവുകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ പരിമിതമായിരുന്നു. രണ്ടാം പതിപ്പിൽ ഞങ്ങൾ പരമ്പരാഗത അറിവുകൾക്കും ജൈവവിഭവങ്ങൾക്കും കൂടുതൽ ഊന്നൽ നൽകുന്നുണ്ട്." - വി. ബാലകൃഷ്ണൻ, മെമ്പർ സെക്രട്ടറി, KSBB.

പോരായ്മ 3: കാലഹരണപ്പെട്ട രീതികളും വിവരങ്ങളുടെ ഉപയോഗശൂന്യതയും

ആദ്യ പി.ബി.ആറുകൾ ഭൗതിക രജിസ്റ്ററുകളായി (കടലാസ് രൂപത്തിൽ) കൈ കൊണ്ടെഴുതി തയ്യാറാക്കിയത് നിരവധി പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് കാരണമായി. ഈ രീതിമൂലം വിവരങ്ങൾ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. പ്രധാന പ്രശ്നങ്ങൾ ഇവയായിരുന്നു:

  • മോശം ഡാറ്റാ നിലവാരം
  • വിവരങ്ങൾ പുതുക്കുന്നതിലെ കാലതാമസം
  • ഏകീകരണമില്ലാത്ത ഫോർമാറ്റുകൾ
  • പരിമിതമായ സാമൂഹിക പങ്കാളിത്തം

വിവരങ്ങൾ ഫിസിക്കൽ രജിസ്റ്ററുകളിൽ ഒതുങ്ങിയതിനാൽ പരിസ്ഥിതി ആസൂത്രണം, സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ ആനുകൂല്യങ്ങൾ പങ്കുവെക്കൽ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾക്ക് അവ ഉപയോഗിക്കാൻ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടായിരുന്നു.

രണ്ടാം പതിപ്പ്: പരിഹാരങ്ങളും പുതിയ കർമ്മപദ്ധതിയും

  1. പരിഹാരം 1: ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിലേക്ക് പി.ബി.ആറിന്റെ രണ്ടാം പതിപ്പ് ഡിജിറ്റൽ രൂപത്തിലാണ് (ഇ-പി.ബി.ആർ) തയ്യാറാക്കുന്നത്. ഡിജിറ്റൈസേഷൻ വഴി വിവരശേഖരണം ഏകീകരിക്കാനും ലളിതമാക്കാനും സാധിക്കുന്നു. ഇത് വിവരങ്ങൾ എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാക്കുകയും ആസൂത്രണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗപ്രദമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കൂടാതെ, ആനുകൂല്യങ്ങൾ പങ്കുവെക്കൽ (ABS) സംവിധാനം ശക്തിപ്പെടുത്താനും ദേശീയ-അന്തർദേശീയ ജൈവവൈവിധ്യ ലക്ഷ്യങ്ങളുമായി പ്രാദേശിക പ്രവർത്തനങ്ങളെ ഏകോപിപ്പിക്കാനും ഡിജിറ്റൽ ഫോർമാറ്റ് സഹായിക്കും.
  2. പരിഹാരം 2: ജനപങ്കാളിത്തവും വൈദഗ്ദ്ധ്യവും ഒന്നിക്കുന്നു പുതിയ പ്രവർത്തനരീതിയിൽ യഥാർത്ഥ സാമൂഹിക പങ്കാളിത്തവും വിദഗ്ദ്ധരുടെ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശവും ഒരുപോലെ സംയോജിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇതിനായി, പ്രാദേശിക ജൈവവൈവിധ്യ മാനേജ്മെന്റ് കമ്മിറ്റിയെ (Biodiversity Management Committee - BMC) പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ സഹായിക്കുകയും ശാസ്ത്രീയ മേൽനോട്ടം നൽകുകയുമാണ് 'ടെക്നിക്കൽ സപ്പോർട്ട് ഗ്രൂപ്പിന്റെ' (Technical Support Group - TSG) പ്രധാന ദൗത്യം. സാമൂഹ്യശാസ്ത്രജ്ഞർ, ഫീൽഡ് ബോട്ടണിസ്റ്റുകൾ, ജന്തുശാസ്ത്രജ്ഞർ തുടങ്ങിയ വിദഗ്ദ്ധർ ഈ സമിതിയിൽ ഉൾപ്പെടണം. ഇതോടൊപ്പം, ബോട്ടണി, സുവോളജി, ജിയോളജി, ആർട്സ് തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിലെ വിദ്യാർത്ഥികളെക്കൂടി ഈ പ്രക്രിയയിൽ പങ്കാളികളാക്കുന്നത് പുതിയ ആശയങ്ങളും ഊർജ്ജവും സാങ്കേതിക വൈദഗ്ദ്ധ്യവും കൊണ്ടുവരാൻ സഹായിക്കും. മുൻകാലങ്ങളിൽ ഇത്തരം ശ്രമങ്ങൾ പലപ്പോഴും പൂർണ്ണമായി വിജയിച്ചിരുന്നില്ലെങ്കിലും, പുതിയ ഘടന വിദ്യാർത്ഥികളുടെ പങ്കാളിത്തത്തിന് കൂടുതൽ ചിട്ടയായ അവസരമൊരുക്കുന്നു.
  3. കുറ്റമറ്റ പി.ബി.ആർ നിർമ്മാണത്തിനുള്ള കർമ്മപദ്ധതി പുതിയ പി.ബി.ആറുകൾ കുറ്റമറ്റ രീതിയിൽ തയ്യാറാക്കാൻ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് പിന്തുടരാവുന്ന ഒരു ചിട്ടയായ കർമ്മപദ്ധതി താഴെ നൽകുന്നു.

    1. ഘട്ടം 1: വിദഗ്ദ്ധ സമിതി രൂപീകരണം: ആദ്യപടിയായി, ബി.എം.സി ഒരു ടെക്നിക്കൽ സപ്പോർട്ട് ഗ്രൂപ്പുമായി സഹകരിക്കുകയും വിദ്യാർത്ഥി വളണ്ടിയർമാരെ ഉൾപ്പെടുത്തി ഒരു പി.ബി.ആർ ടീം രൂപീകരിക്കുകയും ചെയ്യുക.
    2. ഘട്ടം 2: പരിശീലനവും ബോധവൽക്കരണവും: പി.ബി.ആർ ടീമിനും ബി.എം.സി അംഗങ്ങൾക്കും ജൈവവൈവിധ്യ നിയമം (2002), ചട്ടങ്ങൾ (2004), ആനുകൂല്യങ്ങൾ പങ്കുവെക്കൽ (ABS) സംവിധാനം, വിവരശേഖരണ രീതികൾ (Participatory Rural Appraisal പോലുള്ളവ), ഇ-പി.ബി.ആർ ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്‌ഫോം ഉപയോഗിക്കേണ്ട വിധം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് പരിശീലന കളരികൾ സംഘടിപ്പിക്കുക. പരിശീലനം കൂടുതൽ ഫലപ്രദമാക്കാൻ പ്രാദേശിക ഭാഷയിലുള്ള സിനിമകൾ, ഡോക്യുമെന്ററികൾ, പവർപോയിന്റ് അവതരണങ്ങൾ, പ്രാദേശിക ഉദാഹരണങ്ങൾ എന്നിവ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കൂടുതൽ ഫലപ്രദമാകും.
    3. ഘട്ടം 3: വിവരശേഖരണം: ഫീൽഡ് സർവേകൾ, മുതിർന്ന പൗരന്മാർ, പാരമ്പര്യ വൈദ്യന്മാർ, കർഷകർ എന്നിവരുമായുള്ള അഭിമുഖങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ പ്രാഥമിക വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുക. അതോടൊപ്പം സർക്കാർ രേഖകൾ, ഗവേഷണ പ്രബന്ധങ്ങൾ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ദ്വിതീയ വിവരങ്ങളും ശേഖരിക്കണം. ഒരു പ്രദേശത്തെ വിഭവങ്ങളുടെ നിലവിലെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് പ്രാഥമിക വിവരങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുമ്പോൾ, ശാസ്ത്രീയമായി രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടതും ആധികാരികവുമായ ചരിത്രപരമായ വിവരങ്ങൾ നൽകുന്നത് ദ്വിതീയ വിവരങ്ങളാണ്.
    4. ഘട്ടം 4: ഡിജിറ്റൽ രേഖപ്പെടുത്തലും വിശകലനവും: ശേഖരിച്ച എല്ലാ വിവരങ്ങളും അംഗീകൃത ഇ-പി.ബി.ആർ പോർട്ടലിലേക്ക് കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്തുക.
    5. ഘട്ടം 5: വിദഗ്ദ്ധ പരിശോധനയും ഉറപ്പുവരുത്തലും: പി.ബി.ആർ നിർമ്മാണത്തിലെ ഏറ്റവും നിർണായകമായ ഘട്ടമാണിത്. ഇ-പി.ബി.ആറിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ വിവരങ്ങൾ ബി.എം.സി അന്തിമമായി അംഗീകരിക്കുന്നതിന് മുമ്പ്, ജില്ലാതലത്തിലുള്ള ഒരു വിദഗ്ദ്ധ സമിതി അതിന്റെ ശാസ്ത്രീയ കൃത്യതയും പൂർണ്ണതയും പരിശോധിച്ച് ഉറപ്പുവരുത്തണം. ശാസ്ത്രീയ നാമങ്ങൾ, ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ വിതരണത്തിലെ കൃത്യത, അവയുടെ ഉപയോഗങ്ങൾ എന്നിവയുടെ സൂക്ഷ്മപരിശോധനയാണ് ഈ സമിതിയുടെ പ്രധാന ദൗത്യം. ഈ വിദഗ്ദ്ധ പരിശോധന പി.ബി.ആറിനെ നിയമപരമായും സാങ്കേതികമായും ശാസ്ത്രീയമായും ശരിയായ ഒരു രേഖയാക്കി മാറ്റുന്നു.

ഉപസംഹാരം

നല്ല ഉദ്ദേശത്തോടെ ആരംഭിച്ചെങ്കിലും പോരായ്മകളുണ്ടായിരുന്ന ആദ്യ ശ്രമത്തിൽ നിന്ന് കൂടുതൽ ചിട്ടയായതും ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനങ്ങളാൽ ശാക്തീകരിക്കപ്പെട്ടതുമായ ഒരു രണ്ടാം ഘട്ടത്തിലേക്ക് കേരളത്തിലെ പി.ബി.ആർ രേഖപ്പെടുത്തൽ മാറുകയാണ്. ഈ പുതിയ ഇ-പി.ബി.ആർ സംവിധാനം, പ്രാദേശിക ജൈവവൈവിധ്യ പരിപാലനത്തെ ഇന്ത്യയുടെ ദേശീയ കർമ്മ പദ്ധതികളുമായും (National Biodiversity Strategy and Action Plan 2024-30) കുന്മിംഗ്-മോൺട്രിയൽ ആഗോള ജൈവവൈവിധ്യ ചട്ടക്കൂട് പോലുള്ള ആഗോള ലക്ഷ്യങ്ങളുമായും വിന്യസിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. ഈ പുതിയ ഘട്ടത്തിന്റെ വിജയം പ്രാദേശിക സമൂഹങ്ങൾ, വിദഗ്ദ്ധർ, വിദ്യാർത്ഥികൾ എന്നിവരുടെ സജീവവും അറിവോടെയുമുള്ള പങ്കാളിത്തത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.

കുറിപ്പുകള്‍

  1. എന്താണ് കുന്മിംഗ്-മോൺട്രിയൽ ആഗോള ജൈവവൈവിധ്യ ചട്ടക്കൂട്: കുന്മിംഗ് മോൺട്രിയൽ ആഗോള ജൈവവൈവിധ്യ ചട്ടക്കൂട് (Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework അഥവാ GBF) എന്നത് നാല് വർഷത്തെ കൂടിയാലോചനകൾക്ക് ശേഷം കണ്‍വെന്‍ഷന്‍ ഓഫ് ബയോളജിക്കല്‍ ഡൈവേഴ്സിറ്റിയുടെ പതിനഞ്ചാമത്തെ സമ്മേളനത്തിൽ (COP 15) വെച്ച് അംഗീകരിച്ച ഒരു സുപ്രധാന ആഗോള ഉടമ്പടിയാണ്. സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഈ ചരിത്രപരമായ ചട്ടക്കൂട്, 2050-ഓടെ പ്രകൃതിയുമായി യോജിച്ച് ജീവിക്കുന്ന ഒരു ലോകം എന്ന ആഗോള കാഴ്ചപ്പാടിൽ എത്തിച്ചേരുന്നതിനുള്ള ഒരു പാത നിർണ്ണയിക്കുന്നു. 2050-ലേക്കുള്ള 4 ലക്ഷ്യങ്ങളും 2030-ലേക്കുള്ള 23 ടാർഗെറ്റുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. നടപ്പാക്കൽ നിരീക്ഷണത്തിനായുള്ള സംവിധാനം, മെച്ചപ്പെടുത്തിയ ആസൂത്രണം, സാമ്പത്തിക സ്രോതസ്സുകൾ, ജനിതക വിഭവങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഡിജിറ്റൽ സീക്വൻസ് വിവരങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച ഉടമ്പടി എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു സമഗ്ര പാക്കേജ് ഈ ചട്ടക്കൂടിന്റെ നടത്തിപ്പിനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ പുതുക്കിയ ദേശീയ ജൈവവൈവിധ്യ തന്ത്രവും കർമ്മപദ്ധതിയും (2024-30) ഈ ആഗോള ചട്ടക്കൂടുമായി യോജിപ്പിച്ചാണ് തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഈ ചട്ടക്കൂടിന് അനുസൃതമായി, ഓരോ അംഗരാജ്യവും അത് നടപ്പിലാക്കുന്നതിനായി ദേശീയ ലക്ഷ്യങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കാൻ പ്രതിജ്ഞാബദ്ധരാണ്.